Từ một trái tim được biến đổi đến một đời sống thuộc trọn về Thánh Tâm Chúa Giêsu
LM Louis Huỳnh Thanh Tân
TLH GĐPTTTCG GP Mỹ Tho.
“Nguyện chính Thiên Chúa là nguồn mạch bình an, thánh hoá toàn diện con người anh em, để thần trí, tâm hồn và thân xác anh em được gìn giữ vẹn toàn, không gì đáng trách, trong ngày Đức Giê-su Ki-tô, Chúa chúng ta, quang lâm.” (1 Tx 5,23)
Anh chị em đoàn viên GĐPTTTCG thân mến,
Có những lời trong Kinh Thánh càng đọc lâu càng thấy thấm. Có những câu tưởng như chỉ là lời chúc kết thư, nhưng càng cầu nguyện lại càng nhận ra đó là cả một con đường thiêng liêng. Lời thánh Phaolô trong thư thứ nhất gửi tín hữu Thessalonica là một lời như thế. Ngài không bảo các tín hữu tự mình làm cho mình nên thánh, nhưng khiêm nhường cầu xin: “Nguyện chính Thiên Chúa là nguồn mạch bình an, thánh hoá toàn diện con người anh em.” Ngay sau đó, ngài xác quyết: “Đấng kêu gọi anh em là Đấng trung thành; Người sẽ thực hiện điều đó” (1 Tx 5,24). Như vậy, đời sống thánh thiện trước hết không phải là thành tích của con người, nhưng là công trình của Thiên Chúa nơi con người biết mở lòng đón nhận và cộng tác với ân sủng. Bản văn Kinh Thánh của Vatican cũng ghi chú rằng khi nói “thần trí, tâm hồn và thân xác”, thánh Phaolô không nhằm đưa ra một phân tích triết học, nhưng diễn tả toàn bộ con người trong đời sống phục vụ Thiên Chúa (x. 1 Tx 5,23, chú thích 4).
Điều này rất quan trọng đối với người đoàn viên Gia đình Phát tâm Thần Thánh Chúa Giêsu. Chúng ta thường nghĩ đến việc mình phải làm gì cho Chúa: đọc kinh, dự lễ, chầu Thánh Thể, tham gia sinh hoạt đoàn thể, thăm viếng người đau yếu, làm việc bác ái hay đền tạ những xúc phạm đến Trái Tim Người. Tất cả những việc ấy đều rất quý giá. Nhưng có một câu hỏi sâu hơn mà mỗi người cần đặt ra trước Thánh Tâm: Sau bao nhiêu năm theo Chúa, lòng tôi đã thật sự được Chúa biến đổi chưa?
· Tôi có hiền lành hơn không?
· Tôi có biết bao dung và tha thứ hơn không?
· Tôi có bớt nói những lời làm tổn thương người khác không?
· Tôi có sống chân thật hơn trong chính gia đình mình không?
· Tôi có biết hy sinh âm thầm mà không cần ai hay biết?
· Tôi có thể phục vụ mà không cần được khen ngợi hay đáp lễ?
Nếu những điều ấy chưa thay đổi, chúng ta cần trở lại với lời cầu của thánh Phaolô, xin Chúa bắt đầu công việc thánh hóa ngay nơi chính trái tim mình.
1. Thiên Chúa là nguồn mạch bình an
Thánh Phaolô gọi Thiên Chúa là “nguồn mạch bình an”. Bình an mà Kinh Thánh nói đến không phải là một cuộc đời hoàn toàn vắng bóng khó khăn, bệnh tật, mất mát hay những va chạm làm ta phiền lòng. Bình an Kitô giáo sâu xa hơn thế: đó là sự bình an của một người biết mình thuộc trọn về Chúa ngay giữa những biến động không thể kiểm soát. Chính Đức Giêsu đã hứa với các môn đệ: “Thầy để lại bình an cho anh em; Thầy ban cho anh em bình an của Thầy” (Ga 14,27). Bình an của Chúa không phải thứ bình an thế gian có thể mua bán hay ban tặng, bởi nó phát sinh từ sự hiện diện của chính Đức Kitô trong tâm hồn.
Người đoàn viên GĐPTTTCG cần trở thành người mang bình an ấy vào gia đình và cộng đoàn. Có khi chúng ta rất sốt sắng trong nhà thờ nhưng khi về nhà lại làm cho người thân lo sợ vì tính nóng nảy. Có khi chúng ta nói rất hay về tình yêu Thánh Tâm nhưng lại không chịu tha thứ cho một người anh em trong đoàn. Có khi chúng ta phục vụ đoàn thể nhiều năm nhưng chỉ cần một lời góp ý là tự ái, giận dỗi và bỏ việc. Khi ấy, điều chúng ta cần không phải là làm thêm một việc đạo đức bên ngoài, mà là để Chúa chạm vào phần sâu thẳm nhất của tâm hồn.
Thánh Tâm Chúa Giêsu chính là trường học của sự bình an ấy. Giáo lý Hội Thánh Công giáo dạy rằng Đức Giêsu “đã yêu thương tất cả chúng ta bằng một trái tim nhân loại”, và vì thế Thánh Tâm Người—bị đâm thâu vì tội lỗi chúng ta và để cứu độ chúng ta—là dấu chỉ và biểu tượng nổi bật của tình yêu mà Đấng Cứu Chuộc dành cho Thiên Chúa Cha và cho toàn thể nhân loại (x. GLHTCG, số 478).
Đứng trước Thánh Tâm, chúng ta không chỉ nhìn thấy một trái tim bị đâm thâu; chúng ta nhìn thấy một tình yêu không bao giờ rút lui trước sự phản bội của con người. Chúa biết chúng ta yếu đuối mà vẫn yêu. Chúa biết chúng ta nhiều lần bất trung mà vẫn kiên nhẫn. Chúa biết những điều xấu xa trong lòng chúng ta mà vẫn tha thiết gọi ta trở về. Chính vì thế, người đoàn viên không thể chỉ là người nói về Thánh Tâm; người ấy phải trở nên một người có trái tim được Thánh Tâm uốn nắn.
2. “Thánh hóa toàn diện con người anh em”
Thánh Phaolô không cầu xin Thiên Chúa thánh hóa một góc nhỏ của đời sống, mà ngài cầu xin Chúa “thánh hóa toàn diện” con người. Đây là một đòi hỏi rất mạnh mẽ. Chúa không muốn chúng ta chỉ đạo đức trong nhà thờ mà sống thế nào cũng được ngoài xã hội. Chúa không muốn chúng ta có một khuôn mặt khi đọc kinh và một khuôn mặt khác khi bước về nhà. Chúa muốn toàn bộ con người chúng ta thuộc về Người.
Hiến chế tín lí về Giáo hội (Lumen Gentium) của Công đồng Vaticanô II dạy rằng mọi Kitô hữu, bất kể bậc sống hay hoàn cảnh nào, đều được kêu gọi nên thánh, nghĩa là đạt tới sự viên mãn của đời sống Kitô hữu và sự trọn hảo của đức mến (x. Lumen Gentium, số 40). Công đồng nhấn mạnh rằng người tín hữu phải bước theo Đức Kitô, nên giống Người, tìm kiếm thánh ý Chúa Cha trong mọi sự và tận hiến chính mình cho vinh quang Thiên Chúa cùng sự phục vụ tha nhân.
Như vậy, nên thánh không phải là chuyện dành riêng cho linh mục, tu sĩ hay những người sống đời chiêm niệm. Người cha nên thánh trong trách nhiệm của người cha. Người mẹ nên thánh trong tình yêu và sự hy sinh của người mẹ. Người lao động nên thánh trong công việc lương thiện hằng ngày. Người già nên thánh trong lời cầu nguyện âm thầm. Và người đoàn viên GĐPTTTCG nên thánh ngay trong gia đình, nghề nghiệp, đoàn thể và giữa lòng đời.
Sách Giáo lý Hội Thánh Công giáo khẳng định: “Tất cả các Kitô hữu, bất cứ bậc sống hay địa vị nào, đều được kêu gọi tới sự viên mãn của đời sống Kitô hữu và tới sự hoàn thiện của đức ái” (GLHTCG, số 2013). Sự thánh thiện ấy không tách con người khỏi cuộc sống, nhưng làm cho con người sống cuộc đời mình trong sự kết hợp ngày càng sâu xa với Đức Kitô (x. GLHTCG, số 2013–2015).
Vì vậy, một đoàn viên không thể tự mãn: “Tôi đã làm tròn bổn phận vì vẫn đi lễ, đọc kinh và sinh hoạt đoàn.” Những việc ấy rất cần thiết, nhưng chưa phải là tất cả. Điều quan trọng hơn là: Những việc đạo đức ấy có đưa tôi đến gần Đức Kitô hơn và làm cho tôi yêu thương người bên cạnh hơn hay không?
Nếu sau nhiều năm tham gia đoàn thể mà chúng ta vẫn dễ nóng giận, vẫn thích nói xấu, vẫn nuôi oán hận và đặt cái tôi lên trên lợi ích chung, thì chúng ta cần thành thật nhận ra mình còn rất xa điều thánh Phaolô cầu chúc.
3. Một trái tim được thánh hóa phải là một trái tim biết yêu
Điểm cốt lõi và quyết định của đời sống thánh thiện chính là đức ái. Giáo lý Hội Thánh gọi đức ái là linh hồn của sự thánh thiện, bởi đức ái “chi phối, làm sống động và hướng dẫn tất cả các phương thế nên thánh”, liên kết con người với Thiên Chúa và làm cho mọi nhân đức đạt tới sự trưởng thành (x. GLHTCG, số 826; 1827).
Đây chính là nơi linh đạo Thánh Tâm trở nên cụ thể nhất. Nếu yêu mến Thánh Tâm mà không biết yêu người bên cạnh, chúng ta chưa đi đến tận cùng của linh đạo. Nếu đền tạ Thánh Tâm mà trong lòng vẫn nuôi hận thù, chúng ta cần xin Chúa soi sáng lại lòng mình. Nếu chúng ta quỳ trước Thánh Thể nhưng khi bước ra khỏi nhà thờ lại làm người khác đau khổ bằng lời nói hay hành động, thì Chúa đang mời gọi chúng ta đi sâu hơn nữa.
Thánh Gioan quả quyết: “Nếu ai nói: ‘Tôi yêu mến Thiên Chúa’ mà lại ghét anh em mình, người ấy là kẻ nói dối” (1 Ga 4,20). Còn Đức Giêsu đặt tình yêu thương làm dấu chỉ nhận diện môn đệ: “Cứ dấu này mà mọi người nhận biết anh em là môn đệ của Thầy: là anh em có lòng yêu thương nhau” (Ga 13,35).
Sự thánh thiện của người đoàn viên không được đo bằng số lần họp đoàn hay khối lượng công việc, nhưng được đong đếm bằng chất lượng của tình yêu: một lời nhường nhịn trong gia đình, một sự tha thứ cho người làm mình tổn thương, một bàn tay phục vụ người yếu thế, sự ngay thẳng trong công việc và niềm vui chân thành trước thành công của người khác.
4. “Thần trí, tâm hồn và thân xác”
Khi nói đến “thần trí, tâm hồn và thân xác”, thánh Phaolô diễn tả trọn vẹn con người trước mặt Thiên Chúa. Suy niệm về hai câu 1 Tx 5,23–24, Đức cố Giáo hoàng Bênêđictô XVI giải thích rằng ba chiều kích này thể hiện con người trong tính toàn thể; sự thánh hóa là ân ban của Thiên Chúa, nhưng con người được mời gọi đáp lại bằng toàn thể con người mình. Đức Thánh Cha nhấn mạnh rằng Chúa Thánh Thần biến đổi con tim, và từ trung tâm ấy, Người biến đổi toàn bộ cuộc đời (Bênêđictô XVI, Bài giảng Kinh Chiều I Chúa nhật I Mùa Vọng, 26.11.2005).
Chúa muốn thánh hóa trí óc chúng ta, để chúng ta suy nghĩ theo Tin Mừng thay vì để định kiến và ganh tị điều khiển. Chúa muốn thánh hóa tâm hồn chúng ta, nơi chứa đựng cả tình yêu lẫn những vết thương. Chúa cũng muốn thánh hóa thân xác chúng ta, vì như thánh Phaolô đã nhắc nhở: “Anh em không biết rằng thân xác anh em là Đền Thờ của Thánh Thần sao?” (1 Cr 6,19).
Do đó, người Kitô hữu không thể chia cuộc đời thành hai phần độc lập: phần của Chúa và phần của tôi. Việc sử dụng lời nói, tiền bạc, thời gian, thân xác, công việc, điện thoại hay các mối quan hệ xã hội đều nằm trong hành trình nên thánh. Không có góc khuất nào trong cuộc đời mà chúng ta có quyền đóng cửa đối với Chúa.
5. Đưa Thánh Tâm Chúa vào trong mái ấm gia đình
Muốn biết một người có thực sự sống linh đạo Thánh Tâm hay không, hãy nhìn cách họ sống trong chính gia đình mình.
Một người có thể rất nhiệt thành trong đoàn thể nhưng lại làm cho vợ con đau khổ. Một người có thể hăng hái công việc giáo xứ nhưng lại thiếu thời gian lắng nghe con cái. Khi ấy, chúng ta cần trở về với cội nguồn của linh đạo: Thánh Tâm Chúa Giêsu phải được đưa về nhà.
· Khi người chồng biết hạ mình xin lỗi vợ: Thánh Tâm đang sống trong gia đình.
· Khi người vợ biết tha thứ thay vì dằn dỗi lỗi lầm của chồng: Thánh Tâm đang sống trong gia đình.
· Khi cha mẹ kiên nhẫn đồng hành với đứa con lầm lỡ: Thánh Tâm đang ở đó.
· Khi con cái biết kính trọng và hiếu thảo với cha mẹ: Thánh Tâm đang hiện diện.
Đừng nghĩ những việc ấy quá nhỏ bé. Chính nơi những điều bình dị ấy mà Tin Mừng trở thành đời sống.
6. Đền tạ bắt đầu từ việc để Chúa sửa dạy chính mình
Một cám dỗ tinh vi trong đời sống đạo là chúng ta dễ nhìn thấy vết xước nơi người khác hơn là vết thương trong lòng mình. Nhưng trước Thánh Tâm, câu hỏi quan trọng nhất phải là: “Lạy Chúa, nơi con còn điều gì cần Chúa chữa lành và sửa đổi?”
Đền tạ không chỉ là quỳ trước Thánh Tâm xin lỗi cho tội lỗi thế giới, mà còn là để chính mình được biến đổi:
· Từ một trái tim từng gây tổn thương trở thành trái tim biết chữa lành.
· Từ một người nóng nảy trở thành người nhẫn nại.
· Từ thói quen muốn được phục vụ chuyển sang tinh thần khiêm tốn phục vụ.
Thánh Phaolô khuyên dạy: “Anh em hãy mặc lấy những tâm tình từ bi, nhân hậu, khiêm nhu, hiền hòa và nhẫn nại... và trên hết mọi đức tính, anh em phải có lòng bác ái” (Cl 3,12.14). Đây chính là hình ảnh chuẩn của một con người đang được Thiên Chúa thánh hóa.
7. Sống hôm nay trong niềm hy vọng Ngày Đức Kitô quang lâm
Lời cầu của thánh Phaolô hướng về tương lai: “trong ngày Đức Giê-su Ki-tô, Chúa chúng ta, quang lâm” (1 Tx 5,23). Người Kitô hữu sống hôm nay nhưng luôn nhớ mình đang trên hành trình tiến về cuộc gặp gỡ vĩnh cửu. Đến ngày ấy, điều duy nhất còn lại không phải là chức vụ, danh tiếng hay của cải, mà là chất lượng của tình yêu.
Như thánh Phaolô từng viết: “Giả như tôi có đem hết gia tài cơ nghiệp mà phân phát, hay nộp cả thân xác để chịu thiêu đốt, mà không có đức mến, thì cũng chẳng ích gì cho tôi” (1 Cr 13,3).
Vì vậy, mỗi lần đến với Thánh Thể hay sinh hoạt đoàn thể, hãy tự hỏi:
1. Trái tim tôi có đang trở nên giống Trái Tim Chúa hơn không?
2. Tôi đang giúp anh chị em đến gần Chúa hơn, hay đang làm họ mệt mỏi vì cái tôi của mình?
3. Người thân trong gia đình có cảm nhận được tình yêu của Chúa qua cách tôi sống hằng ngày không?
8. Để Thiên Chúa hoàn tất công trình của Người
Điều nâng đỡ chúng ta nhất chính là lời xoa dịu ở câu 24: “Đấng kêu gọi anh em là Đấng trung thành; Người sẽ thực hiện điều đó” (1 Tx 5,24). Chúng ta yếu đuối, nhưng Chúa trung thành. Chúng ta chậm chạp, nhưng Chúa kiên nhẫn.
Đức cố Giáo hoàng Bênêđictô XVI nhấn mạnh rằng Thiên Chúa không bao giờ bỏ dở công trình Người đã khởi sự nơi chúng ta. Đừng ai nghĩ mình đã quá cũ kỹ để thay đổi, quá yếu đuối để nên thánh, hay có quá nhiều vết thương để bắt đầu yêu lại. Chỉ cần chúng ta thật sự mở lòng.
Người đoàn viên GĐPTTTCG hôm nay hãy trở lại với điều cốt lõi: Đến với Thánh Tâm để được biến đổi, đón nhận tình yêu để biết yêu, được chữa lành để biết chữa lành, được tha thứ để biết tha thứ, và được Chúa thánh hóa để đem sự thánh thiện ấy vào gia đình, đoàn thể và xã hội.
9. Lời nguyện kết thúc
Lạy Thánh Tâm Chúa Giêsu, xin thánh hóa toàn diện con người chúng con.
Xin chữa lành những gì còn tổn thương, thanh luyện những gì còn bất xứng, sửa lại những gì còn lệch lạc, và uốn nắn trái tim chúng con nên giống Trái Tim Chúa.
Xin cho chúng con biết yêu thương người thân trong gia đình, trung thành trong bổn phận, quảng đại trong phục vụ, chân thành trong cộng đoàn và can đảm đem tình yêu Chúa vào đời sống hằng ngày.
Xin gìn giữ chúng con vẹn toàn và trung nghĩa, cho đến ngày chúng con được hân hoan đón chào Chúa trong vinh quang. Amen.